Antologia poezji gruzińskiej

Od średniowiecznego giganta eposu poprzez kaukaskich bardów i twórców nowoczesnej tożsamości narodowej, traumę stalinowskiego terroru i ciche strategie przetrwania w cieniu sowieckiej cenzury, po współczesny, wciąż niedopisany rozdział poezji jako aktu oporu – ten wybór jest próbą pokazania szczególnej relacji między słowem poetyckim a zbiorowym fatum. W Gruzji niemożliwe jest czytanie poezji zarówno w oderwaniu od losów ludzi, którzy tworzą tę wyjątkową i żywą literaturę, jak i od burzliwej historii Kartwelii.

Magdalena Nowakowska (ze Wstępu)

Czy istnieje literatura aszugowska? Owszem. Czy żyje do dziś? Jak najbardziej. Magda Nowakowska, sprawczyni tej wspaniałej książki, udowadnia nam – opowieścią i przekładem – że język (po tuwimowemu) kartwelski był i jest rezerwuarem, środowiskiem, a i dźwignią wolności. Wolności aszugowskiej: nienaiwnej, niedeklaratywnej, niezłomnej. Wolności na czas, w którym światło musi zejść do piwnic. Ale i w piwnicach nie traci się charakteru. Antologia Nowakowskiej – od Rustawelego po współczesną nam Eliaszwili – okazuje się tekstowym manifestem postawy niezależności względem wszelkich tyranii, a uzależnienia od rytmu. Wiedział Leśmian, że rytm tworzy światy, emancypuje lirykę. Czytajmy poezję gruzińską! Stańmy się obywatelami Kartwelii.

Eliza Kącka

Biogramy

Magdalena Nowakowska – kartwelistka, animatorka kultury, tłumaczka gruzińskiej i polskiej literatury, autorka kilkudziesięciu przekładów z dziedziny fikcji, dramatu i poezji. Studiowała muzykę, filologię gruzińską oraz dziennikarstwo. Jej specjalnością jest gruziński wielogłos. Pracowała w misji ONZ w Gruzji, w Ambasadzie RP w Tbilisi oraz w Instytucie Książki w Krakowie. Była korespondentką międzynarodowych mediów, prowadziła Polsko-Gruzińską Szkołę Przekładu przy Centrum Mieroszewskiego, tworzyła i zarządzała inicjatywami z udziałem artystów, kuratorów i aktywistów z UE, Kaukazu i Bałkanów. Nominowana w 2025 r. do Nagrody Literackiej GDYNIA za przekład „Kos, kos, jeżyna” Tamty Melaszwili, który otrzymał w 2024 r. tytuł Książki Roku dwutygodnika „Książki. Magazyn do czytania”. Dwukrotnie nominowana do gruzińskiej Nagrody Literackiej „Saba”. Publikowała m.in. w „Herito”, „Dwutygodniku” i „Kulturze Enter”. Od ponad dwudziestu lat mieszka w Tbilisi.

Dane szczegółowe

Tytuł: Antologia poezji gruzińskiej
Autor: Magdalena Nowakowska
Tłumaczenie: Magdalena Nowakowska, Jacek Dehnel, Krystyna Dąbrowska, Dariusz Sośnicki
ISBN: 978-83-68178-70-8
Wydanie I
Rok wydania: Lublin 2026
Język oryginału: gruziński
Ilość stron: 176
Seria: Wschodni Express
Gatunek: poezja
Okładka: miękka